Lão Vượng ngồi xổm trên chiếc ghế đẩu kê gần cửa sổ, chiếc quần đùi rộng thùng thình trệ xuống hở một mảng mông nhăn nhúm lầy nhầy những da. Hôm nay trái với thường lệ lão không còn cái thú ngồi bất động để đánh lừa đám muỗi đói ngu ngốc xà xuống hút chặt vào hai ống chân gầy tong teo của lão. Lão bắt muỗi rất thiện nghệ, thêm vào sự bén nhậy của làn da cho nên con muỗi nào vô phúc lắm mới đến tìm lão. Mà phải lão thơm tho gì cho cam, người đen đủi, khét mùi nắng cháy lẫn mùi mồ hôi của lâu ngày không ngó ngàng gì đến nước, nên cho ra một mùi ngai ngái đến lợm giọng. Lão ác độc và thâm hiểm đến độ cả loài vật cũng không ưa lão. Vậy mà bà Vượng vợ lão sáng nào cũng lể mể bưng để trên bàn cho lão một dĩa cơm nóng, một tô canh và một ít khô để lão lai rai. Bà để thật nhẹ như sợ đánh thức ông chồng quý, rồi rón rén khép cửa đi ra ngoài. Bà đi, ở đâu lão đều biết nhưng nói làm gì, lờ đi may ra còn có tí cơm mà ăn. Thằng em vợ chẳng ưa gì lão nên có thể viện bất cứ một lý do gì để bắt chị hắn cắt hẳn mọi liên lạc với lão. Nghĩ tới Trương - cái thằng khốn kiếp - lão vung hai tay loạn xạ trong không khí như thể tiếp diễn lại hành động hôm nào. Cái hôm mà lão xông đập phá ở nhà Trương chỉ vì một câu nói thách thức.
Nhà lão cách nhà Trương chỉ độ 10 bước. Không có bức tường phân chia nên khó lòng biết đâu là đất của hắn. Có cây khế làm dấu Trương đã cưa cụt và đẽo cả rễ viện cớ có sân rộng để cháu nó chơi - Mấy cháu - nghe ngọt ngào nhưng có máu mủ gì với lão đâu. Lão cũng chẳng ưa gì chúng, và như để tỏ thái độ. Lão hay trề chiếc môi dầy hoặc văng tục mỗi khi gặp chúng. Con Hồng, con Cúc, hai đứa chẳng giống mẹ hay giống lão chút nào. Chúng y hệt một loài chó giống cha. Ðôi mắt lúc nào cũng lừ lừ và cái miệng rộng ngoác như thể sẵn sàng chanh chua đốp chát. Hồi xưa chưa có chuyện xích mích, lão hay gạ cháu nhổ tóc ngứa. Những sợi tóc màu trắng mà lão cho là ngứa để che lấp tuổi xuân đã đi qua. Những lần đó con Cúc hay hỏi:
- Tóc ngứa gì nhiều quá, nhổ trọc đầu sao bác?
- Tụi bây cứ nhổ, trọc tao chịu.
Hồng là chị nên khôn ngoan hơn:
- Nhổ giờ đến tối cũng chưa xong.
Lão đâm gắt:
- Cứ nhổ, tối tao trả 2 đứa 2 tô phở không đủ à?
Cả hai đứa đều nói một lượt:
- Bác thiếu đến lần mấy chục rồi? Chúng cháu chẳng ngu đâu.
Thực ra hai đứa không ham ăn phở, vì mỗi lần rờ lên mái tóc rít và nực mùi da đầu của lão, cái tô phở bốc khói mà lão vẽ vời không đủ sức quyến rũ chúng. Thêm vào cái khất lần khất lửa mà chúng cho là hứa suông nên hễ lão gợi ý là chúng tìm cách thoái thác. Lão Vượng thì cho là hai đứa cứng đầu và hỗn hào. Lão nắm tròn bàn tay dí thẳng vào mặt chúng:
- Liệu hồn đừng giống thằng bố mày, nát xương nghe con, nhổ cho tao mau.
Hai đứa líu ríu theo lịnh lão. Chúng không còn hậm hực, nhưng thay vào đó - tiếng nấc thật nhỏ. Mặc chúng, miễn là lão cảm thấy vô cùng thoải mái khi ngồi ngã người trên chiếc ghế bành ở nhà Trương. Từng sợi tóc được rút ra khỏi lớp da đầu bóng nhãy, lúc đó lão hít hà như thể người ta ăn ớt cay. Mắt lão lim dim trong khi bàn tay kia xoè ra đỡ lấy sợi tóc bạc rồi dí vào đầu gối trần đen đúa, những chân tóc còn ướt nên gặp da là bám chặt, thỉnh thoảng lão lại cười thích thú:
- Chúng mày xem, đầu gối tao mọc râu kìa.
Chẳng đứa nào thèm nhìn cười đồng tình với lão, chúng chỉ mong sao lão ngủ gật là bỏ chạy.
Và rất nhiều lần như vậy nên mỗi buổi chiều vừa thấy bóng lão dò dẫm qua nhà là chúng bỏ trốn. Ghét cháu rắn mặt thì ít mà ghét Trương thì nhiều. Chả vì Trương chịu khó làm ăn, có tiền dành dụm bỏ ra xây cất nhà cửa trông cũng khang trang mát mặt, lại có uy tín nên hàng xóm nể sợ, một điều thưa ông, hai điều thưa ông. Trương càng được mến chuộng bao nhiêu thì lão càng bị khinh khi bấy nhiêu.
Ðôi khi ngồi ngẫm nghĩ lão cho rằng tại rượu đế làm lão say sưa, bữa ngủ đường ngủ chợ, bữa lăn đùng cạnh đống rác, hôi hám. Hoặc đôi khi, rượu làm lão lảm nhảm nói hết những gì uất ức trong lòng lão. Nhưng nói cho cùng thì ai cũng hiểu rượu vào lời ra. Rượu nói chớ lão có nói đâu. Hay tại lão cờ bạc? Hay tại lão mượn mọc xin xỏ của anh em láng giềng, lão quịt của biết bao nhiêu người trong suốt 15 năm qua nên tai tiếng lão lừng lẫy? Lão nói rồi, nếu lão mượn thì sẽ trả, không năm này thì cũng năm tới, lão có nói là sẽ quịt của ai đâu. Ông trời có mắt không lẽ làm lơ hắn hay sao? Cùng lắm, lão có chết thì cũng còn vợ lão, vậy mà hôm đến nhà thím Năm, bà ta mắng ngay vào mặt:
- Ai cũng biết Bác quá mà, sư tổ ăn giựt.
Lão chống trả:
- Nợ trước tui trả rồi thím không nhớ sao.
Thím Năm hứ rất ngọt:
- Ðúng rồi, nhưng người trả đâu phải Bác.
Lão gượng cười:
- Thì vợ tui cũng vậy thôi.
- Bác à! Tui nghĩ Bác cũng già rồi. Sao không chu trí làm ăn, đừng cờ bạc hút sách nữa, hết tiền thì sanh tật, bị người ta khinh khi. Nghĩ mà tội nghiệp vợ Bác, cứ khóc lóc hoài. Tội nghiệp chị ấy hết sức à! Kỳ này chỉ dặn, cả xóm đừng ai cho Bác mượn nữa. Thôi về đi Bác ơi, tôi xua chó bây giờ.
Lão uất ức bước ra khỏi cổng rồi như để dằn mặt chủ nhà, lão giơ chân đá mạnh vào cái bụng con chó vô tội đang nằm ngủ cạnh đó. Con chó kêu ăng ẳng đau đớn, đôi mắt vừa ngơ ngác, vừa hốt hoảng, rồi khi nhận ra lão, một vật một người đuổi nhau chạy trối chết.
Trời chập choạng tối, lão lê đôi chân trày trụa những vết chó cắn, cái áo thun màu cháo lòng và chiếc quần đùi đen giờ pha trộn những bùn đất. Thể xác lão đau đớn thì ít, nhưng cái nhục vì bị một mụ đàn bà đáng tuổi con lão khinh bỉ, nhục vì bị vợ mình đem rao bán khắp xóm. Lão kêu tên vợ the thé, rít từng hồi:
- Con chết bằm, con Thơm, chị thằng Trương, mày phản tao, chết con ơi, kỳ này tao cho chết cả lũ.
Về đến nhà, lão không vào trong để quát tháo, chửi mắng như thường lệ, vì biết vợ lão đi bán hàng chưa về. Lão cũng không thèm tìm chum rượu múc từng gáo uống hả hê như mọi lần, vì sợ người ta cho là lão say nên không thèm chấp. Lần này phải khác, phải cho người ta thấy cái thâm độc của lão. Lão ngồi bệt xuống thềm, đàn kiến bị chiếm chỗ nên cắn xối xả vào địch thủ. Lão gầm gừ như một loài thú, bàn tay thô bạo tàn sát làm kiến từ trong tổ túa ra tiếp viện. Cuối cùng, lão phải hấp tấp đứng lên và bỏ vào nhà. Căn nhà rộng thênh thang không đồ đạc, lèo tèo vài chiếc ghế đẩu và chiếc bàn gỗ cho lão ăn cơm hoặc ngồi chửi bới mỗi ngày. Hai chiếc giường con với mảnh chiếu rách trông xác xơ, vợ lão không dám mua sắm một thứ gì vì sợ rồi lão cũng sẽ cầm bán. Lão thả mạnh người xuống giường nằm đờ đẫn như một xác chết. Không biết lão thiếp được bao lâu và không biết đàn muỗi hút được của lão bao nhiêu giọt máu. Khi lão chợt tỉnh ngủ để nhận thức chung quanh lão đầy dẫy những tiếng vo ve reo vang, người lão tê rần, ngứa cùng khắp thân thể. Lão chập choạng khua tay trong bóng tối lần mò ra cửa. Bên nhà Trương đèn đuốc sáng trưng, tiếng nói cười rõ mồn một làm lão điên ruột.
Bụng lão đói cồn cào mà bà vợ thì đi đâu biệt tích làm lão nghi ngờ. Bất chợt lão hùng hổ đi sang nhà Trương đẩy mạnh cửa hỏi trỏng không:
- Con Thơm có trốn bên này không?
Không có tiếng trả lời. Lão đáo đôi mắt trắng đầy những gân đỏ chằn chịt như lưới nhện nhìn khắp các người rồi dừng lại ở Trương:
- Tao hỏi chị mày đâu, mày dấu ở đâu?
Như khinh bỉ không đếm xỉa tới lão, Trương bảo đứa ở:
- Dẫn bác ấy về nhà, lại say rồi.
Lão lớn tiếng:
- Ai bảo tao say, tao thế này mà say à!
Rồi như sợ đứa ở thi hành lệnh chủ, lão chống nạnh thị oai:
- Ðứa nào đụng vào ông là chết ngay.
Vợ Trương lúc nào cũng áp dụng chiến thuật nhu thắng cương, nên rất nhỏ nhẹ:
- Anh ạ! chị ấy không có ở đây.
Ðược thể, lão lớn tiếng hơn:
- Tao không hỏi mày, tao hỏi cái thằng chết tiệt kia.
Lần này Trương đứng lên, giận đến đỏ mặt:
- Xin lỗi, nếu ông không phải là chồng của chị tôi thì nãy giờ tui cho ông ăn vài cái tát. Xin mời ông ra ngoài cho.
Lão trợn tròn mắt nhìn Trương - không ngờ nó lại láo đến thế, đã vậy ông cho biết tay - Lão xông lại:
- Mày khiêu chiến phải không? Tao cho mày biết, hôm nay tao không say nhé! Vì không say nên tao mới làm những điều này, có giỏi thì đánh tao đi này.
Vừa nói, lão vừa xấn tới vồ ngay chiếc ghế con đập túi bụi vào những tủ đựng ly tách, chén dĩa kiểu mắc tiền. Vợ Trương và đám con ôm nhau khóc thé lên, trong khi Trương đứng như trời trồng. Lão hành động chớp nhoáng trong tiếng thủy tinh vỡ vụn. Cuối cùng trong hơi thở hổn hễn đầy hả hê. Lão chậm rãi từng tiếng một:
- Tao truyền chúng mày rõ, đúng một tuần nữa cả nhà chúng mày phải chết. Mua hòm sẵn chờ tao nghe chưa.
Rồi lão cười hô hố khoái chí bước ra ngoài.
Từ hôm đó đến nay đúng một tuần. Mỗi tối, lão đến ngồi trên chiếc ghế đẩu kê bên trong cửa để theo dõi những biến chuyển bên ngoài. Trong bóng đêm, lão có thể quan sát dễ dàng hơn mà không sợ ai nhìn thấy lão, vừa có cái thú uống rượu, ngắm trăng không chán mắt, vừa có thú đập từng con muỗi, lão còn có thể xem xét để biết những phòng thủ của Trương. Lão biết chắc Trương không dám ngăn hàng rào vì sợ xóm giềng dị nghị, nhất là Trương không muốn làm thằng tồi trước mặt lão, nên đến nay vẫn chưa có dấu vết gì là sẽ có một bức rào cản. Do đó, lối vào nhà Trương quá dễ dàng, lão có thể nhắm mắt ung dung bước mà không sợ vướng vít. Có hai con chó bên đó, ngày nào mà chúng chả chầu chực cạnh lão để chờ lão vứt cho một cục xương thừa. Còn gọi công an thì lão đâu có sợ, dù gì còn vợ lão ở đó. Không còn tình thì cũng còn nghĩa chứ - Nếu không sao mỗi ngày vợ lão mỗi mang thức ăn đến làm gì. Thế nào nó chẳng báo cho mình biết.
Lão mỉm cười, hẳn bên đó đang lo âu sợ hãi. Thằng Trương mà sợ mình thì nói chi đến hàng xóm, phen này lão sẽ trói vợ chồng nó lại và bắt phải lạy như tế sao, phải kêu lão bằng ông xưng con. Lão hứng chí quá nên đưa cả bình lên tu từng hơi dài như thể thưởng công cho sự khôn ngoan của mình. Vài giọt rượu vương ra nhiểu xuống cổ, lão đưa tay vuốt rồi lè lưỡi ra liếm, chưa bao giờ lão thấy uống rượu ngon như hôm nay. Và mùi rượu thơm nồng và vị béo ngọt chứ.
Không còn khé cổ và đầy mùi cồn như mọi ngày. Rồi ngày mai, con Hồng, con Cúc lại tiếp tục nhổ tóc sâu cho lão, lão có quyền sai khiến như sai một đứa ở. Thằng Trương, mỗi tháng phải cung cấp cho lão vài lần để lão ung dung mỗi ngày mỗi rung đùi trên chiếu mạng ở nhà ông Cửu xào từng con bài. Còn vợ Trương mỗi chiều phải tự bưng cho lão một mâm cơm ê hề những thịt và rượu. Lão không ngờ cuộc đời mình lại có thể lên ngựa một cách quá mau như vậy. Ở đời mà, lên voi xuống chó là thường, có gì lạ đâu. Lão hả hê với cái tương lai rực rỡ của mình nên lại tu từng hơi dài và rồi như cảm thấy vần thơ trào dâng lai láng, lão xuất khẩu:
Ta sinh ra vũ trụ
Sinh thêm cả loài người
Thằng Trương là con ta.
Ðến chữ Trương lão rống thật lớn như để khủng bố sự tĩnh mịch của màn đêm. Bài thơ hắn tự biên tự diễn mà hay đó chứ. Tản Ðà nào đã hơn gì lão. Nghĩ đến Tản Ðà, lão nhớ lại thuở xưa, lão cắp sách đến trường cũng như ai chớ bộ. Dăm ba chữ nho vẫn xoáy tròn trong óc lão. Phải tuôn ra những vần thơ tuyệt diệu để đời. Lão khề khà ngâm trong men rượu:
Nhất là ta
Nhị là ta
Tam cũng là ta
Tứ là ta
Ngũ là ta
Và lục cũng là ta
Cứ như thế, lão ngâm đến thập thì tịt, lão khập khướng đứng lên vớ con dao phay treo trên vách. Con dao mài sẵn nên sắc như nước. Lão vung tay múa một đường cho là tuyệt diệu, như tráng sĩ Kinh Kha trước giờ hành thích. Lão nắm chắc phần thắng đến 100%, tưởng tượng một lát nữa đây khi mọi người đã ngủ say, khi gia đình Trương đã đầu hàng trong sự phòng thủ, lão sẽ ung dung từng bước một, rạch một đường dao thật ngọt vào tận cửa phên ở sau bếp. Lão sẽ trói gô đứa ở lại, nhét vải vào miệng nó trước khi tặng nó vài cái đạp, rồi lão sẽ dừng lại trước phòng Trương với cái xoay cửa nhẹ nhàng. Lão nín thở rón rén đến bên giường và đưa con dao dí ngay vào cổ vợ Trương. Lúc đó lão muốn gì mà chẳng được, muốn vàng muốn tiền hoặc sự phủ lạy của Trương cũng dễ dàng thôi. Thật là phải thông minh lắm nên mới nghĩ ra mưu sâu như lão. Lão treo dao vào vách rồi bưng hũ rượu bước ra ngoài. Trăng khuyết nên trăng chỉ lờ mờ sáng. Mặc; Lão vẫn có thể tạo thành vần thơ để uống rượu với trăng. Khà khà, mấy ai được như ta.
Vài tuần rượu, lão say mèm ngã dài trước thềm nơi mà có một lần lão đã xâm lấn đất của loài kiến lửa. Lần này thì lão quên cả chống trả hay thoát chạy. Rượu làm gã lâng lâng và những vết cắn của loài kiến cho lão một cảm giác đê mê như những bàn tay đấm bóp tuyệt vời mà lão đã đánh mất trong mấy chục năm nay.
Lão uốn cong người trong khoái cảm. Cuối cùng lão co quắp tìm một thế ngủ. Dù rằng, giấc ngủ cho lão một cảm giác rờn rợn, bất an. Và có thể giấc ngủ sẽ đưa lão về một nơi rất xa ...
đỗ vẫn trọn